Deprem fay kırıklarının yer kabuğunu metrelerce kaydırdığı Hassa Harita Bürosu, Kırıkhan Harita Bürosu ve Antakya Harita Bürosu hatlarından; İskenderun Harita Bürosu Körfezi'nin liman ve taş/maden ocaklarına; Asi Nehri ve Amik Ovası sulama kanalı koridorlarına; Payas Harita Bürosu ve Dörtyol Harita Bürosu sanayi çatı alanlarına uzanan Hatay coğrafyası; klasik insan gücüyle ölçümün hem haftalarca sürdüğü hem de deprem sonrası hasarlı arazilerde iş güvenliği riskleri barındırdığı büyük bir sahadır. Binlerce hektarlık bu dev arazilerin manuel ölçülmesi şirketlere ve kamu kurumlarına çok büyük zaman ve hakediş zararları yaşatmaktaydı. Ta ki Hatay'da o dev teknoloji sahaya inene kadar: Dron (İnsansız Hava Aracı - İHA) Fotogrametrisi ve 3D Lidar (Lazer) Haritalama devrimi.
Özel haritacılık sensörlerine (Lidar Lazer / Yüksek Çözünürlüklü Kamera) sahip endüstriyel dronlar, Hatay semalarında uçar. Gökyüzünden saniyede yüzbinlerce Lazer sinyali fırlatarak veya on binlerce koordinatlı fotoğraf çekerek havadan büyük veri toplar. Ofisteki iş istasyonlarında işlenen bu verilerle; santimetrik 3D Nokta Bulutları, Sayısal Arazi Modelleri (DTM) ve Yüksek Çözünürlüklü Ortofoto Haritaları üretilir.
1. Hatay Dron Fotogrametrisi ve Lidar'ın Profesyonel Kullanım Alanları
Hatay'ın devasa sanayi, maden ve altyapı projelerinde dron teknolojisi resmi hakediş standardıdır:
- İskenderun ve Payas Maden/Taş Ocakları 3D Stok (Kübaj) Taramaları: Hatay bölgesindeki dev taş, bazalt, kalker ve maden ocaklarında çıkarılan cevherin ve pasa stokunun hacim (kübaj) hesabı; aylık uçurulan Dron 3D modellerinin çakıştırılmasıyla (%100 doğru net üretim olarak) çıkarılır. MAPEG resmi üretim raporları dron ile belgelenir.
- Fay Kırığı ve Zemin Deformasyonu "Dron Lidar" Taramaları: 6 Şubat depremi sonrası Hassa ve Kırıkhan fay zonlarında yüzey kırıkları ve zemin ötelenmeleri Dron LİDAR (Lazer) teknolojisiyle santimetrik olarak haritalandırılmıştır.
- Asi Nehri ve Amik Ovası DSİ Sulama Kanalları Koridor Uçuşları: DSİ tarafından yürütülen taşkın koruma ve sulama kanalı projelerinde güzergahlar dronla havadan modellenir.
- İskenderun Çatı (GES) Modelleme: Sanayi fabrikalarının çatılarının eğimleri ve Güneş Enerji Santrali (GES) panelleri kurulumu Dron fotogrametrisiyle projelendirilir.
2. Profesyonel Hatay Dron Haritalama (YKN) İş Akışı
Resmi kurumlara sunulacak dron haritalama süreci 4 adımdan oluşur:
- Yer Kontrol Noktası (YKN) Tesisi: Dron verilerinin ITRF koordinatlarına kilitlenmesi için sahaya hedef plakalar yerleştirilir ve GNSS ile ölçülür.
- Otonom Uçuş: SHGM lisanslı İHA pilotu tarafından rota planlanır ve dron sahayı otomatik tarar.
- Fotogrametrik İşleme: Veriler bilgisayarda işlenir, nokta bulutları ve ortofoto üretilir.
- Mühendislik Teslimi: Çıplak Zemin (DTM) modeli, 3D nokta bulutu ve E-imzalı kübaj raporu teslim edilir.
3. Hafriyat ve Maden Pasa Hakediş Sırrı: Dron Kübaj Hesabı
Hatay Harita (SHKM) ofisi ilk kepçe girmeden önce "Tabii Zemin" dron uçuşu yapar. Kazı bittiğinde "Son Zemin" dron uçuşu yapılır. İki 3D model üst üste bindirilerek taşınan malzemenin metreküp hacmi kuruşu kuruşuna tespit edilir.
4. Sıkça Sorulan Sorular (Hatay Dron Haritalama)
Soru: Hobi dronuyla çekilen fotoğraflar resmi hakedişte geçerli midir?
Cevap: Kesinlikle hayır! Hobi dronlarının GPS hassasiyeti yetersizdir ve yer kontrol noktası olmadan çekilen fotoğraflar mühendislik verisi taşımaz. Resmi kurumlar sadece lisanslı Harita (SHKM) bürolarının YKN destekli raporlarını kabul eder.
Hatay Merkez ve tüm ilçelerindeki; şantiye hafriyat (Kübaj) dron hesaplamaları, maden 3D haritalamaları, fay Lidar taramaları ve sanayi çatı/GES analizleri için Hatay Dron ve Harita Mühendislik (SHKM) ofisleriyle iletişime geçebilirsiniz.
8. Titus Tüneli ve Beşikli Mağara Arkeolojik Lidar Taramaları
Samandağ Harita Bürosu Çevlik mevkiinde bulunan Roma dönemine ait tarihi Titus Tüneli ve Beşikli Mağara kaya mezarları, Dron Lidar lazer tarayıcılarıyla 3 boyutlu taranarak arkeolojik koruma envanterine kazandırılmıştır.
BiHaritacı Teknik Yayın Kurulu
HKMO & TKGM Mevzuat İncelemeBu teknik rehber ve kılavuz; TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası (HKMO) mesleki mevzuatları, 3194 sayılı İmar Kanunu, 5403 sayılı Toprak Koruma Kanunu ve TKGM yönergeleri doğrultusunda BiHaritacı Mühendislik ve Araştırma Kurulu tarafından titizlikle incelenip güncellenmektedir.
BiHaritacı Hatay Yetkili Büroları
Hatay genelinde arsa aplikasyonu, cins değişikliği, ifraz-tevhit ve imar projeleriniz için ilçenize atanmış lisanslı LİHKAB ve yetkili harita mühendisine direkt bağlanın: