Bolu Dron Fotogrametri & Şantiye 3D Haritalama Rehberi

Kuzey Anadolu Dağları'nın geçit vermez sarp coğrafyası, Bolu Dağı (D-100) tünelleri viyadükleri, Kartalkaya (Kış Sporları) pistleri, Abant ve Yedigöller'in devasa sık ormanlık (çam) alanlarıyla Bolu; klasik (insan gücüne dayalı, yaya olarak sırık ve prizmayla yapılan) harita üretiminin hem aylarca sürdüğü hem de (ayı/kurt saldırısı veya şev kayması gibi) harita personeli için ölümcül tehlikeler barındırdığı olağanüstü zorlu bir sahadır. Binlerce hektarlık bu dev (ve ulaşılmaz/karlı) vadilerin (ve ormanların) elde ölçümü; Karayolları (Tünel/Yol) müteahhitlerine, madencilere, doğa (Otel) yatırımcılarına çok büyük zaman ve milyonlarca lira (hakediş) maliyeti kaybettirmekteydi. Ta ki Bolu inşaat ve haritacılık sektöründe çığır açan o teknoloji (gökyüzünden) gelene kadar: Dron (İnsansız Hava Aracı - İHA) Fotogrametrisi ve 3D Lidar (Lazer) Haritalama devrimi.

Özel (mühendislik kalibreli) sensörlü (Lidar Lazer/4K Multispektral Kameralı) Harita Dronları (Örn: DJI Matrice 350 RTK, Zenmuse L2 vb.), Gerede Harita Bürosu OSB semalarında veya Mengen Harita Bürosu'in sarp (viyadük) vadilerinde (otonom / sürücüsüz olarak) uçar. Saniyede yüzbinlerce Lazer (Lidar) sinyali fırlatarak veya binlerce HD (georeferanslı) fotoğrafı (%80 bindirmeli) çekerek havadan devasa "Büyük Veri" toplar. Bolu Merkez Harita Bürosu ofisteki güçlü grafik bilgisayarlarında günler süren işlemler sonucunda; hatasız, santimetrik 3 Boyutlu (3D) Nokta Bulutları, Arazi Eğim (DTM/DSM) Modelleri ve yüksek çözünürlüklü Ortofoto (Uydu) Haritaları üretilir.

1. Bolu (Abant/Gerede) Dron (İHA) Fotogrametrisinin Profesyonel Kullanım Alanları

Bolu coğrafyası (ve yoğun kar/kış şantiyeleri), dron teknolojisini sadece "manzara videosu çekmekten" çıkarıp, milyarlık projelerin resmi (Kübaj/Hakediş) mekanizmasına (zorunluluğuna) dönüştürmüştür:

• Karayolları (Bolu Dağı Tüneli / Viyadük) Şantiye 3D Takip: Kuzey Anadolu (Bolu Dağı) geçişlerindeki devasa tünel (veya viyadük ayağı) şantiyelerinde ana yüklenici (müteahhit) firmalar harita dronlarıyla aylık periyodik (düzenli) uçuşlar yaptırır. Taşeron firmaların (iş makineleriyle) kazdığı (veya doldurduğu) o dağlık alanın devasa hafriyat hacmi (Kübaj), dron yazılımı üzerinden "Eski Zemin ile Son Zemin" 3D modelleri çakıştırılarak kusursuzca (milyonluk faturalarla) denetlenir ve ödenir.
• Kartalkaya Kış Turizmi ve Abant Doğa Otelleri: Kartalkaya yamaçlarına yapılacak yeni bir telesiyej (kayak pisti) tesisi veya Abant (Bungalov) köyü için; tüm arazinin (ve dik yamaçların) eğim (su tahliye) yönünü tasarlamak (Mimari yerleşimi kurmak) için önce o dev alana dron uçurulup milimetrik 3 Boyutlu Yüzey (Eğim) Modeli ve Plankotesi çıkartılır.
• Gerede / Dörtdivan Harita Bürosu Tarım (Orman Ürünleri) Multispektral Analizi: Tarım alanlarında özel Kızılötesi (Multispektral) dron kameralarıyla "Bitki Sağlık İndeksi (NDVI)" çekimleri yapılır. Hastalık veya kuraklık stresi başlayan (ama insan gözüyle hala yeşil görünen) ekin/orman bölgeleri dronun "Kırmızı Renk" ile tespit ettiği GPS koordinatlarıyla nokta atışı (sadece oraya ilaç/gübre atılarak) erkenden kurtarılır.

2. Profesyonel Bolu Dron Haritalama (YKN) İş Akışı Nasıl Uygulanır?

Bolu Belediyesine, Karayollarına veya DSİ'ye (Baraj/Gölet) sunulacak "Resmi ve Kanuni Dron Uçuşları", reklam dronlarıyla (manuel) rastgele uçurulmaz. 4 katı (mühendislik) yasal kuralı vardır:

1. Yer Kontrol Noktası (YKN / Target) Atımı: Dronun gökyüzünden çekeceği modelin, gerçek dünyadaki yasal (ITRF/ED50) tapu koordinatlarına "Santim şaşmadan" (kilit) oturabilmesi için; topoğraflar araziye çıkıp (şantiyenin etrafına) "Siyah-Beyaz" çapraz brandalar (YKN) serer ve bunların tam merkezini (TUSAGA-Aktif) uydu cihazıyla bağlar. YKN atılmayan dron haritası devlette "Oyuncak (Resim)" hükmündedir.
2. Otonom Uçuş (Grid Lidar/Kamera Rotaları): Harita mühendisi (SHGM Lisanslı İHA Pilotu), Bolu'nun dağlık (engebeli) topoğrafyasını ve rüzgar şiddetini (tabletine) girip uçuş (Bindirme) algoritması yazar. Dron sürücüsüz (otonom) kalkıp tüm vadiyi milim milim tarayıp geri döner.
3. Photogrammetry ve Nokta Bulutu İşleme: Çekilen bu binlerce veri (Lazer/Fotoğraf), ofiste güçlü bilgisayarlara yüklenir. Milyarlarca piksel 3 boyutlu birleştirilip, yerdeki YKN (Siyah/Beyaz) noktalara kilitlenerek "Georeferanslama (Konumlandırma)" işlemi tamamlanır.
4. Mühendislik (Hakediş) Teslimi: Müteahhide (Proje sahibine); Yüksek Çözünürlüklü Ortofoto (.TIF), 3D Nokta Bulutu (.las) ve AutoCAD (Netcad) programlarında rahatça mimari (ruhsat) proje çizilebilecek Çıplak Zemin (DTM) haritası sunulur.

3. Hafriyat Hakediş (Kar Zarar) Sırrı: Dron Kübaj (Hacim) Hesabı

Bolu Merkezde (veya Gerede OSB'de) dev bir Lojistik fabrika (veya viyadük temeli) için devasa bir kazı/tesviye başlattınız. Dağı delip (kazıp) taşıyan hafriyat (taşeron) kamyonlarına "Göz kararı" (kamyon sayarak) mı ödeme yapacaksınız? Dron öncesi bu yöntem şirketleri haksız kazanca, iflasa (ve hırsızlığa) sürüklüyordu. Artık harita mühendisi ilk kepçe (dinamit) vurulmadan önce "Tabii Zemin (Hiç Dokunulmamış)" dron uçuşu yapar. Kazı dönemi bitince "Son Zemin (Çukur)" dron uçuşu yapılır. Bilgisayar bu iki devasa 3D modeli (eskisi ve yenisi) üst üste koyar (farkını alır) ve aradan kaybolan (veya doldurulan) hafriyatın miktarını Metreküp (m3) bazında "Kuruşu Kuruşuna" E-İmzalı Hakediş Raporuyla teslim eder. Taşerona ödeme sadece bu bilimsel/matematiksel gerçeğe göre yapılır.

4. Yedigöller ve Mengen Yoğun (Sarp) Ormanlarında "LİDAR Dron" Mucizesi

Bolu'nun (Yedigöller, Abant, Mengen gibi) devasa sık ormanlık (çam, meşe) veya sarp (yapraklı) dağ yamaçlarında bir teleferik, yol veya gölet (baraj) yapacaksanız "Standart (Normal Fotoğraf Kameralı)" dronlar ASLA İŞE YARAMAZ. Çünkü normal dron kameraları, o sık ormanın "En üst ağaç tepelerini (yapraklarını)" gerçek zemin (toprak) zanneder. Haritayı (sanki toprak 15 metre havadaymış gibi) havada çıkarır (Yol havada asılı kalır). Sık bitki örtüsünün olduğu sarp (Bolu) alanlarında dünya çapında tek geçerli bilimsel harita yöntemi: DRON LİDAR (Lazer) teknolojisidir. Drona takılan Lidar sensörü havadan saniyede yüzbinlerce (lazer) ışını fırlatır, bu ışınlar çam yapraklarının/dallarının (boşluklarından) geçerek gerçek (alttaki) toprağa vurup (sekip) geri döner. Lidar yazılımı tüm o koca ormanı sanki hiç yokmuş gibi sanal (dijital) olarak kel bırakır (temizler) ve mühendise "Kusursuz Çıplak Toprak (Arazi) Haritası - DTM" verir. Bolu Karayolları, DSİ (Gölet) ve Orman projeleri SADECE bu Lidar (Lazer) teknolojisiyle onaylanıp ihaleye girmektedir.

5. Sıkça Sorulan Sorular (Bolu Dron Haritalama ve Kübaj)

Soru: Gerede'de (OSB) fabrika inşaatımızın dev hafriyatı (kazısı) başladı. Bizim şirketin (Hobi/Reklam) dronu var, drone uçurmayı bilen birine haftada bir video/fotoğraf çektirip, bu görüntüleri (jpeg) Netcad'e atıp şantiye hafriyat (Kübaj) hakediş haritası olarak (taşerona ödeme yapmak için) kullanabilir miyim?
Cevap: Kesinlikle kullanamazsınız! Reklam (Hobi) dronlarının (DJI Mini/Mavic vb.) GPS algılayıcıları "Metrelerce (3-10 metre)" hata (sapma) payına sahiptir. En önemlisi, şantiyeye "Yer Kontrol Noktası (YKN)" (Siyah/Beyaz brandalar ve GNSS uydu ölçümü) atılmadan çekilmiş o süslü (Hobi) fotoğrafları sadece "Güzel Bir Görüntüdür", içinde hiçbir yasal/matematiksel (X,Y,Z katsayısı) yükseklik verisi barındırmaz. O reklam fotoğraflarıyla (bindirmesiz) şantiye hesabı veya bina (kolon) oturtması yaparsanız; binanızın komşu (orman) parsele tecavüz etmesine sebep olursunuz. Taşeron firmaya da (Kübaj hatalı çıkacağından) milyonlarca lira YANLIŞ (fazla veya eksik) ödeme yaparak mahkemelik (davalı) olursunuz. Karayolları, DSİ ve Bolu Belediyesi sadece SHGM "Ticari İHA-1/2" yetkili ve Harita (SHKM) Ofislerinin Georeferanslı (Mühendislik) dron uçuş raporlarını (Plankote/Kübaj) resmi ve kanuni belge olarak kabul eder.

Bolu Merkez, Gerede, Mudurnu Harita Bürosu, Göynük Harita Bürosu, Mengen, Yeniçağa Harita Bürosu, Dörtdivan, Seben Harita Bürosu ve Kıbrıscık Harita Bürosu ilçelerindeki; Karayolları (Tünel/Viyadük) şantiye (kübaj) hakediş takipleri, Abant (Otel) Lidar (Sık Orman / Sarp Vadi) taramaları ve OSB hafriyat (hacim) hesapları için sitemizdeki uzman Bolu Dron ve Harita Mühendislik (SHKM) ofisleriyle iletişime geçerek milyonluk (şantiye) projelerinizi milimetrik (lazer) şeffaflıkla (ve 10 kat hızla) güvenceye alabilirsiniz.

8. Bolu'da Yabancı Sermayeli Turizm Fonları ve Tapu (Cins) Due Diligence

Özellikle Abant ve Kartalkaya (Kış Sporları) çevresinde yabancı sermayeli (veya Avrupa fonlu) konsorsiyumlar dev otel/tesis (tatil köyü) satın alım (veya inşası) yapmak isterler. Uluslararası denetçiler, (Cins değişikliği yapılmış) İskanlı Tapunun yanı sıra o arazinin "LİHKAB onaylı Yüzölçümü ve Aplikasyon Krokilerini" İngilizce tercümeleriyle isterler. O dev arazinin bir metrekaresi bile ormana (veya 2/B'ye) tecavüzlüyse, o dev fon Bolu'daki (Otel) projeden anında çekilir (vazgeçer).